“You Reap What You Sow"May kasabihan sa Bibliya: “You reap what you sow” — kung ano ang itinatanim ng tao, iyon din ang kanyang aanihin. Makikita ito sa Galacia 6:7–9.
Pero para sa akin, hindi dapat intindihin ang talatang ito bilang simpleng “karma.” Mas malalim ang mensahe nito. Ipinapaalala nito na ang ating mga desisyon, salita, ugali, at ginagawa ay may mga bunga. May mga bagay na ginagawa natin ngayon na maaaring hindi agad makita ang epekto, pero habang lumilipas ang panahon, lumalabas din ang bunga ng ating mga pinili.
Kung kabutihan ang itinanim mo—katapatan, respeto, pagtulong, pagpapatawad, sipag, at malasakit—maaaring hindi ka agad mapansin o mapahalagahan. Pero hindi ibig sabihin na walang kabuluhan ang ginawa mo. May mga mabubuting bagay na tahimik na itinatanim at matagal bago mamunga.
Ganoon din sa maling ginagawa. Ang kasinungalingan, panlalamang, paninira, panloloko, at pananakit ay maaaring magkaroon ng consequences. Hindi man agad dumating, maaaring maapektuhan ang tiwala, relasyon, reputasyon, at higit sa lahat, ang sarili nating pagkatao.
Pero dito pumapasok ang pinakamagandang bahagi: may pag-asa.
Ang pagkakamali ng nakaraan ay hindi nangangahulugang iyon na ang magiging buong kuwento ng buhay mo.
Kung may mga maling “binhi” kang naitanim noon, maaari mong piliing huwag nang ipagpatuloy ang pagtatanim ng parehong bagay. Maaari kang huminto, umamin sa pagkakamali, humingi ng tawad, magbago ng direksiyon, at magsimulang gumawa ng tama.
Hindi mababago ang nakaraan, pero maaaring baguhin ang susunod na hakbang.
Kaya ang mensahe ng “you reap what you sow” ay hindi dapat gamitin para husgahan ang taong nagkamali. Sa halip, dapat itong maging paalala na may responsibilidad tayo sa ating mga ginagawa, pero mayroon din tayong pagkakataong magsimulang muli.
Minsan, hindi natin kontrolado kung kailan darating ang bunga. Hindi rin natin kontrolado ang lahat ng nangyayari sa buhay. May mga mabubuting tao na dumaranas ng problema at may mga taong gumagawa ng mali na tila nakakatakas sa consequences. Kaya hindi tama na isipin na bawat problema ng isang tao ay automatic na parusa mula sa Diyos.
Ang mahalaga ay kung ano ang ginagawa natin mula ngayon.
Kung dati kang nagtanim ng galit, magsimulang magtanim ng pagpapatawad.
Kung dati kang nagtanim ng kasinungalingan, magsimulang mamuhay sa katotohanan.
Kung dati kang nanakit, matutong gumawa ng kabutihan.
Kung dati kang sumuko, subukan mong bumangon muli.
At kung mabagal ang bunga, huwag agad sumuko.
Sabi sa Galacia 6:9, huwag tayong manghinawa sa paggawa ng mabuti, sapagkat darating ang panahon ng pag-aani kung hindi tayo susuko.
Kaya para sa akin, ang tunay na mensahe ay hindi lamang:
“You reap what you sow.”
Kundi:
“Magtanim ka ng mabuti ngayon, kahit hindi mo pa nakikita ang bunga. At kung nagkamali ka noon, huwag mong isipin na tapos na ang lahat. May pagkakataon kang magbago, magsimulang muli, at magtanim ng mas mabuting binhi.”

Dahil minsan, ang pinakamagandang bunga ng buhay ay hindi agad nakikita—unti-unti itong nabubuo sa bawat araw na pinipili mong gumawa ng tama.